Người dân ở nhà trốn nóng, đường Sài Gòn vắng hoe
Các khu công nghiệp phát sinh 550.000 tấn chất thải nguy hại mỗi năm
Vào lúc 15 giờ 30 chiều nay 11.3, phần 2 chương trình tư vấn truyền hình trực tuyến “Ngành khoa học xã hội và sư phạm trước tác động của công nghệ” sẽ tiếp tục mang đến cho phụ huynh và học sinh những thông tin hữu ích về tuyển sinh và đào tạo những ngành học này.Chương trình được truyền hình trực tuyến tại địa chỉ: thanhnien.vn, fanpage Facebook, kênh YouTube, Tik Tok Báo Thanh Niên. Tại chương trình, đại diện các trường ĐH sẽ cung cấp thông tin các ngành học thuộc khối khoa học xã hội nhân văn và sư phạm hiện đang được tuyển sinh và đào tạo tại các trường ra sao? Năm nay phương thức xét tuyển, tổ hợp môn có thay đổi gì trước những dự kiến thay đổi của Bộ GD- ĐT?Tham gia tư vấn có các khách mờiTheo tiến sĩ Ngô Hồng Điệp, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Thủ Dầu Một, các ngành khoa học xã hội nhân văn và sư phạm cũng bị tác động bởi sự phát triển công nghệ nhưng sự tác động có lợi thế nhiều hơn. Máy móc không thể thay thế vai trò của con người, đặc biệt với ngành sư phạm. Với ngành khoa học xã hội nhân văn, máy móc chỉ hỗ trợ thêm sự sáng tạo của con người. Năm nay, Trường ĐH Thủ Dầu Một có 4 ngành đào tạo giáo viên và tiếp tục mở thêm 2 ngành mới gồm: sư phạm toán học và sư phạm tiếng Anh. Bên cạnh đó, trường đào tạo nhiều ngành khoa học xã hội nhân văn như: luật, quản lý nhà nước, văn hóa và ngôn ngữ nước ngoài… Trong những năm gần đây, một số ngành khối ngành này có số lượng thí sinh đăng ký xét tuyển tăng đột biến như: công tác xã hội, tâm lý học….Thạc sĩ Nguyễn Nhật Quang, Trường ĐH Quốc tế Sài Gòn, cho hay các ngành liên quan đến khối ngành khoa học xã hội là quan hệ công chúng, truyền thông đa phương tiện, tâm lý học, Đông phương học, ngôn ngữ Anh. Với đặc điểm gắn kết giữa người với người, các ngành này luôn có cơ hội việc làm cao ngay cả khi phát triển mạnh của AI. Ngoài kiến thức chuyên môn, chương trình đào tạo của trường cung cấp khả năng sử dụng công nghệ mới,các ngoại ngữ khác nhau để thích nghi với môi trường làm việc hiện đại hơn.Thạc sĩ Nguyễn Trần Ngọc Phương, Giám đốc Trung tâm Marketing và phát triển thương hiệu Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, cho hay năm nay, trường dự kiến tuyển sinh theo 4 phương thức: điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2025, kết quả kỳ thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM, kỳ thi V-SAT, 2 phương thức xét tuyển dựa vào học bạ. Năm nay, trường xét tuyển học bổng sớm dựa vào điểm trung bình học bạ. Tốt nghiệp các ngành khoa học xã hội nhân văn, sinh viên học 3,5 năm và trung bình mỗi học kỳ 11 triệu đồng, mức học phí này được cam kết giữ ổn định trong toàn khóa học.Tiến sĩ Đỗ Hữu Nguyên Lộc, Giám đốc Gloucestershire Vietnam, cho hay Gloucestershire Vietnam có 7 ngành đào tạo dành cho học sinh Việt Nam muốn tiếp cận với nền giáo dục Anh quốc. Trong đó, khối ngành khoa học xã hội có tiếng Anh, truyền thông đa phương tiện… Các chương trình đào tạo này dự kiến có 4 phương thức xét tuyển: điểm tốt nghiệp THPT, điểm học bạ, bài thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM, kỳ thi V-SAT. Ngoài ra, sinh viên cần đạt chuẩn tiếng Anh theo quy định của chương trình.Trong chương trình, ban tư vấn tiếp tục giải đáp các câu hỏi của học sinh. Một học sinh đặt vấn đề: ''Em muốn trở thành cô giáo dạy văn bậc THPT. Ngành sư phạm văn học có nhiều thí sinh đăng ký hay không, thông thường tỷ lệ chọi là bao nhiêu và điểm chuẩn có cao?''Tiến sĩ Ngô Hồng Điệp giải đáp: ''Ngành sư phạm ngữ văn tùy trường có tỷ lệ chọi cao hay thấp. Muốn học ngành này, việc đầu tiên cần đảm bảo ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào theo quy định của Bộ GD-ĐT với ngành đào tạo giáo viên. Bên cạnh năng lực học tập, em cũng cần xem xét kỹ về sở thích đam mê với nghề giáo và đảm bảo một số tiêu chí như khả năng truyền đạt… Khi học sư phạm, các trường đào tạo không chỉ kiến thức chuyên môn mà còn nghiệp vụ sư phạm, tâm lý học…''. Tương tự, học sinh khác hỏi: '' Em có thể đăng ký ngành toán học tại Trường ĐH Thủ Dầu Một sau đó học thêm nghiệp vụ sư phạm để trở thành giáo viên toán bậc THPT hay không? Em muốn biết thêm ngành công tác xã hội học gì và ra trường làm việc ở đâu?''.Tiến sĩ Ngô Hồng Điệp thông tin: Theo luật Giáo dục năm 2019, muốn trở thành giáo viên dạy bậc phổ thông, ngoài học sư phạm có thể học ngành đúng chuyên ngành và chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm. Do đó, sinh viên có thể học ngành toán và học thêm chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm để làm giáo viên. Với ngành công tác xã hội là một ngành mang tính tổng hợp của nhiều ngành nghề, sinh viên học kiến thức tâm lý, kỹ năng giải quyết vấn đề, xử lý tình huống… Sinh viên ra trường có thể làm ở các cơ quan nhà nước, trung tâm bảo trợ, tổ chức phường xã, phòng công tác xã hội của các bệnh viện, các tổ chức phi chính phủ, viện nghiên cứu…Học sinh thắc mắc: ''Học ngành công nghệ giáo dục có trở thành giáo viên hay chỉ làm công việc trong lĩnh vực giáo dục? Ngành này học những gì, nhu cầu tuyển dụng ra sao?''.Thạc sĩ Nguyễn Nhật Quang cho hay: ''Sinh viên ngành công nghệ giáo dục vừa được trang bị kiến thức giáo dục vừa có kiến thức về công nghệ. Không chỉ trở thành một chuyên gia về lĩnh vực công nghệ giáo dục, sinh viên ngành này nếu học thêm các chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm để giảng dạy. Cơ hội nghề nghiệp càng rộng mở nếu có ý tưởng học song ngành với các ngành ngôn ngữ''. Liên quan đến một trong những ngành học đang thu hút sự quan tâm của thí sinh, chương trình nhận được câu hỏi: ''Ngành tâm lý học của Trường ĐH Quốc tế Sài Gòn đào tạo theo hướng nào? Em có cần phải đáp ứng yêu cầu tiếng Anh đầu vào hay không? Nếu học xong em muốn học tiếp thạc sĩ ở nước ngoài thì có được hay không?''Thạc sĩ Nguyễn Nhật Quang chia sẻ: '' Trường đặc biệt chú trọng đào tạo tiếng Anh cho sinh viên thông qua nhiều hoạt động, kể cả việc đọc thêm tài liệu bằng tiếng Anh… Sinh viên không cần lo lắng việc đáp ứng chuẩn tiếng Anh đầu ra để có thể học cao lên chương trình thạc sĩ hoặc đáp ứng thị trường lao động''.Một học sinh thắc mắc: ''Có phải học ngành luật thì phạm vi làm việc rộng hơn luật kinh tế hay không? Chương trình đào tạo của 2 ngành này tại Trường ĐH Công nghệ TP.HCM khác nhau ra sao và bao nhiêu điểm thì em có khả năng đậu?''. Thạc sĩ Nguyễn Trần Ngọc Phương giải đáp: ''Cả 2 ngành sinh viên đều được trang bị kiến thức tổng quan về luật trong nước và thế giới, Tốt nghiệp, sinh viên được cấp bằng cử nhân và cơ hội trở thành luật sư là giống nhau. Nhưng ngành luật sâu hơn về luật hình sự, luật dân sự… còn luật kinh tế học sâu hơn về luật kinh tế, luật ngân hàng, luật bảo hiểm… Mức điểm trúng tuyển của 2 ngành các năm gần đây từ 18-20 điểm''.Bên cạnh đó, có thí sinh gửi đến chương trình câu hỏi: ''Có phải học các ngành ngôn ngữ Hàn Quốc, Trung Quốc hay Nhật Bản thì sẽ có cơ hội làm việc ở các quốc gia trên? Trong các ngành này của Trường ĐH Công nghệ TP.HCM thì ngành nào có tỷ lệ chọi cao nhất? Nếu em đạt 3 môn trên 24 điểm thì có được nhận học bổng hay không?''Thạc sĩ Nguyễn Trần Ngọc Phương cho hay: Mức điểm xét học bổng 3 môn trên 24 là có cơ hội vì trường xét ngưỡng từ 20 điểm. Các ngành ngôn ngữ đều có sức hấp dẫn riêng với điểm chuẩn trúng tuyển đầu vào ở mức gần như nhau.Liên quan đến các chương trình liên kết, học sinh đặt câu hỏi: ''Nếu em đăng ký học chương trình của Gloucestershire Việt Nam thì có những ưu điểm, lợi thế gì? Bằng cấp ra sao và tốt nghiệp có thể làm việc ở công ty nước ngoài không?''.Tiến sĩ Đỗ Hữu Nguyên Lộc cho hay Gloucestershire Vietnam là chương trình du học ngay tại Việt Nam, tiếp cận chương trình và nhận tấm bằng quốc tế với chi phí tiết kiệm. Bên cạnh đó, sinh viên có trình độ tiếng Anh đạt chuẩn quốc tế, có cơ hội tiếp cận với môi trường làm việc quốc tế sau khi tốt nghiệp.Một học sinh khác gửi câu hỏi đến chương trình: ''Em định đăng ký học ngành tiếng Anh và ngôn ngữ học hoặc ngành truyền thông đa phương tiện của Gloucestershire Vietnam, vậy cơ hội chuyển tiếp đi học tại Anh quốc như thế nào? Em có cơ hội nhận học bổng hay không?''Giải đáp câu hỏi này, tiến sĩ Đỗ Hữu Nguyên Lộc cho hay: Tại Gloucestershire Việt Nam, các ngành tiếng Anh và ngôn ngữ học, truyền thông đa phương tiện, sinh viên có thể học hoàn toàn ở Việt Nam hoặc có thể chuyển tiếp sau 2-3 năm tại Anh Quốc. Điểm ưu việt của chương trình này đặc biệt là học phí. Ngoài ra, chương trình có nhiều học bổng hấp dẫn với mức tối đa lên tới 100% học phí. Không chỉ nhận học bổng khi học giai đoạn ở Việt Nam, sinh viên còn có cơ hội nhận học bổng cả giai đoạn chuyển tiếp.Bạn đọc có thể xem lại phần 1 TẠI ĐÂY.
HCV đầu tiên của thể thao điện tử Việt Nam tại SEA Games 32
Chỉ ít ngày cuối tháng 12.2024, hàng loạt kênh TikTok dạy tiếng Anh tại Việt Nam đã bị xóa video, thậm chí khóa kênh vì các báo cáo vi phạm bản quyền bất thường. Nhiều chủ kênh cho biết không chỉ một mà nhiều kênh họ sở hữu đồng loạt "bay màu" (bị xóa khỏi nền tảng - PV), kể cả những kênh mới lập ra hoặc kênh TikTok dự phòng.Anh Nguyễn Hoàng Huy - một thầy giáo 9x nổi tiếng với điểm thi IELTS 9.0 và sở hữu kênh TikTok dạy học IELTS miễn phí lên tới hàng nghìn người theo dõi cùng lúc mỗi lần phát trực tiếp (livestream) cho biết chỉ trong ít ngày, cả kênh TikTok chính thức lẫn kênh dự phòng đều bị xóa sổ. Trên trang Facebook cá nhân, Huy cũng xác nhận nhiều người trong giới IELTS, từ mới làm cho đến những nhân vật đã có kinh nghiệm lâu cũng rơi vào tình huống tương tự."Đi một vòng kiểm tra sẽ thấy liền cảnh 'hoang tàn'. Làm giáo dục mà 1 tuần 7 ngày, ngày nào cũng phải kiểm tra xem hôm nay bị phá cái gì", Hoàng Huy chia sẻ. Kim Ngân, một chủ kênh TikTok dạy tiếng Anh khác cũng thông báo đã mất kênh có hơn 141.000 tài khoản theo dõi và trên 1,1 triệu lượt thích trong đợt "càn quét" này. Kênh "Panda Station" của Ngân được xây dựng để chia sẻ tài liệu cho học sinh IELTS cả trong lẫn ngoài trung tâm. Dù đã kháng nghị, chủ kênh TikTok nhận thấy hy vọng là rất mong manh. "Mong rằng đây sẽ là kinh nghiệm xương máu cho ai định xây kênh liên quan đến các kỳ thi quốc tế nhé", cô bình luận.Trong thông báo gửi tới chủ kênh, TikTok cho biết tài khoản của người này bị cấm vĩnh viễn vì "nhiều lần vi phạm Chính sách về quyền sở hữu trí tuệ" của hãng. Người dùng có quyền gửi kháng nghị nếu cho rằng quyết định trên là nhầm lẫn.Một chủ sở hữu hệ thống kênh mạng xã hội chia sẻ kiến thức tiếng Anh cho biết khi xem tên người báo cáo bản quyền thì xuất hiện tên của một tổ chức giáo dục, tư vấn du học quốc tế đang hoạt động và có văn phòng chính thức tại Việt Nam. Chủ kênh này không rõ lý do chính xác nội dung của mình bị quét bản quyền, nhưng đặt nghi vấn vì liên quan tới IELTS, hoặc có thể do công cụ quét bản quyền nhãn hiệu tự động đa nền tảng được nhiều thương hiệu lớn sử dụng.Anh nói: "Có lẽ mạng xã hội TikTok cũng hơi nhạy cảm với điều này khi chấp thuận các cáo buộc. Mình đã liên hệ với phía tổ chức kia, có lẽ đã xảy ra nhầm lẫn".Chia sẻ với Thanh Niên, anh Nguyễn Nhân - nhà sáng lập Nhân Nguyễn Sharing và là một chuyên gia về truyền thông, mạng xã hội cho rằng "đang có nhiều nghi vấn" vì chỉ trong thời gian ngắn, hàng loạt kênh mạng xã hội của các trung tâm tiếng Anh, dạy IELTS bị đánh vi phạm bản quyền. Anh cho rằng có thể xuất hiện bên thứ ba lợi dụng lỗ hổng của công cụ kiểm duyệt và nền tảng mạng xã hội để phá hoại, gây ảnh hưởng tiêu cực tới cộng đồng."Không loại trừ khả năng có cạnh tranh không lành mạnh ở đây. Hiện chủ kênh chỉ biết kêu cứu trong vô vọng, gửi yêu cầu tới các kênh hỗ trợ của nền tảng nơi tài khoản của họ bị khóa. Cá biệt, có kênh kêu cứu xong lại bị khóa tiếp lần nữa", anh Nhân bình luận.Tình trạng sập hàng loạt kênh TikTok như hiện tại không chỉ ảnh hưởng tới người sở hữu mà cả các học viên đang theo dõi chương trình IETLS, giảm cơ hội tiếp cận đến nhiều chia sẻ miễn phí và hữu ích từ những người có kinh nghiệm đi trước, hoặc từ các đơn vị uy tín.Bên cạnh đó, việc này cũng khiến một số chuyên gia mạng xã hội và bảo mật quan ngại về khả năng lừa đảo, đặc biệt trong bối cảnh lừa đảo trực tuyến bùng nổ mạnh mẽ như hiện nay. "Hoàn toàn có thể xảy ra khả năng lừa đảo khi các trang, kênh chính thức bị báo cáo vi phạm và khóa, thì kẻ gian sẽ có cơ hội lập ra các tài khoản giả mạo trung tâm, người có uy tín để thực hiện các kịch bản lừa đảo trên mạng", một chuyên gia cảnh báo.
Sinh sống ở Bỉ từ lâu nhưng với nghệ sĩ độc lập Quynh Iris Nguyen - de Prelle (người sáng lập IVB - Trung tâm Liên văn hóa Việt Nam và Thái Bình Dương tại Brussels), tết vẫn là khoảng thời gian tuyệt vời. Chia sẻ với Thanh Niên, chị cho biết trong nhiều năm qua, chị đã tổ chức triển lãm Tết Việt online với rất nhiều hình ảnh về Tết qua sắp đặt mâm quả và trang trí Tết. Cả gia đình chị cùng nấu bánh chưng cùng những anh chị em người Việt ở Bỉ. "Tôi cùng các anh chị em trong Tổng hội người Việt Nam tại Bỉ tổ chức và gói bánh, làm bánh, mọi khâu chuẩn bị và sau đó thì ba bố con là thành viên tích cực nấu bánh và trông nồi bánh".Chị còn có một nhóm "Triết học của Tết" để gìn giữ hình ảnh Tết Việt khi xa nhà, xa quê hương Việt Nam trong nhiều năm. "Trong ký ức của tôi, Tết Việt là một triết học và tư tưởng của người Việt về sự đoàn kết, xum họp gia đình, là sự gắn kết tuyệt đẹp nhất của mỗi gia đình, cộng đồng và xã hội. Đến tết là vui, là mong ước hạnh phúc. Là chợ hoa, là ẩm thực Tết không thể thiếu bánh chưng. Bố mẹ tôi ở Việt Nam bây giờ đã nghỉ hưu vẫn làm bánh chưng mỗi khi tết về để con cháu từ xa nhìn được không khí tết ấy trong suốt hơn 40 hiện hữu của tôi cùng gia đình", chị hào hứng nói.Ở Bỉ, chị cũng đồ xôi nếp và không thể thiếu bánh chưng, giò chả và hoa quả Tết. Các bạn nhỏ trong nhà cùng chuẩn bị tết với cha mẹ và háo hức kể chuyện, vẽ tranh tặng ông bà hay đơn giản là thưởng thức mứt dừa ngày tết như thủa nhỏ ở Việt Nam. "Chờ đón giao thừa cả tết tây và tết ta là khoảnh khắc bên gia đình ở đây hay sự kết nối với cha mẹ và gia đình ở Việt Nam là giờ khắc luôn thiêng liêng với tôi. Tết là nhà là quê hương dù bất cứ nơi đâu". Cũng giống như chị Quỳnh Iris, chị Ngô Đỗ Thu Hường (tên tiếng Anh là Helen) - đồng sáng lập dự án Kênh Việt Happiness Station, đang sinh sống và làm việc tại Bỉ. Khi nói về Tết nguyên đán, chị khẳng định với bản thân và nhiều người, đó là món ăn tinh thần không thể thiếu vào những dịp cuối năm và mở đầu cho một năm mới, là dịp lễ quan trọng nhất của người dân Việt Nam. Đây là dịp người người nhà nhà được nghỉ lễ nhiều để "trở về" nhà, về với cội nguồn. Bất cứ ai dù ở nơi đâu cũng muốn trở về bên gia đình, tổ tiên, để cùng đi sắm tết, sang sửa - trang trí nhà cửa, nhau quây quần bên nồi bánh chưng đêm giao thừa. Theo chị Helen, tết cũng là dịp gieo niệm lành, tưởng nhớ đến công lao của tổ tiên, ông bà, cha mẹ, những người đã khuất trong gia đình, dòng họ, đất nước... "Hồi xưa, chuẩn bị dịp lễ tết, tôi thường được bố mẹ dẫn đi tảo mộ, thắp hương, xếp mâm ngũ quả, sắm cành đào quất, làm mâm cỗ để cúng tất niên... Sang châu Âu rồi, ngày tết của dân tộc thì lại không rơi vào ngày nghỉ ở bên này, nên tôi và gia đình vẫn đi làm, đi học như một ngày bình thường. Dù vậy tôi cũng rất háo hức mong chờ như trẻ thơ, mình cũng dành thời gian gọi điện về hỏi thăm bố mẹ, gia đình họ hàng nội ngoại. Những ngày giáp tết và tết thường gọi về nhiều hơn, nhớ quê, nhiều cảm giác đi sắm tết tất bật, vui vẻ, rộn ràng quên mệt nhọc. Khi gọi điện về, bố mẹ tôi thường kể và quay cảnh ở quê: cảnh bố mẹ sắm tết năm nay có gì, cảnh bố mẹ nấu bánh chưng, khoe bàn thờ. Khi giao thừa về nhà tôi như 1 cầu truyền hình nối Việt Nam với châu Âu, bố mẹ và các con cháu trao nhau những lời chúc", chị Helen chia sẻ với Thanh Niên.Chị Helen cũng thường cùng mọi người tổ chức gói bánh chưng và tổ chức tết cho các gia đình anh chị em xa nhà, rất vui và ý nghĩa, các chị lập nhóm với một cái tên rất thân thương "Hội nghiện ăn tết". Lúc tổ chức tết thì cũng mỗi người một việc, người nấu ăn - người phụ trách trang trí, dọn dẹp rồi mặc áo dài, chụp hình... tổ chức hoạt động cho các bé lên hát các bài về tết, về xuân, chúc mọi người và nhận lì xì. Các chị em rục rịch chuẩn bị tết từ hàng tuần trước đó, rất sôi nổi... còn sau tết thì dư âm vẫn còn đọng lại nhiều ngày sau đó.
10 ô tô bán chạy nhất Việt Nam tháng 3.2024: Xpander dẫn đầu, Xforce góp mặt
Những năm đầu 80 của thế kỷ trước, ở quê tôi, một vùng thuần nông tại Nghệ An, gần như nhà nào cũng thiếu ăn quanh năm. Những bữa ăn chỉ toàn cơm độn khoai lang, mì hạt kèm với rau má, củ chuối luộc đã ám ảnh đám trẻ lên 6 - 7 tuổi như tôi. Và chúng tôi chỉ mong tết đến. Tết có bánh chưng, có thịt, có cơm trắng, áo mới… dù nó đến và đi rất nhanh. Tết Nguyên đán ở quê tôi bắt đầu từ ngày 23 tháng chạp bằng lễ cúng ông Táo. Ở thời buổi đói kém ấy, nghi thức cúng lễ rất đơn giản, chủ yếu là đồ chay, rất ít nhà cúng mặn và chúng tôi, những đứa trẻ háu ăn cũng chẳng được thụ lộc đáng kể. Tết chỉ thực sự chạm ngõ mọi nhà từ ngày 27 tháng chạp. Buổi sáng hôm đó, tiếng lợn eng éc từ làng trên, xóm dưới rộn lên, nghe thật náo nhiệt. Đây là thời điểm các hợp tác xã nông nghiệp mổ lợn để chia thịt cho các xã viên ăn tết. Những năm 1980, cha tôi còn trong quân ngũ, mẹ tôi, tôi và đứa em được nhận thịt ăn tết. Chúng tôi vây quanh sân kho hợp tác xã xem người lớn mổ lợn. Trong không khí đầy niềm vui và sự háo hức, chúng tôi hồi hộp chờ đợi giây phút được chia thịt mang về. Những mảng thịt được xẻ ra, chia nhỏ, để trên những chiếc nong bằng tre. Một người cầm quyển sổ, đọc danh sách xã viên để 4 - 5 người khác cân thịt. Những phần thịt có cả xương được xâu vào sợi lạt nứa. Mỗi khẩu được 2 lạng thịt (200 gram). Nhà tôi 3 khẩu nên được 6 lạng, kèm theo mấy miếng lòng đã luộc. Nhận khẩu phần của gia đình, tôi háo hức cầm xâu thịt mang về, vừa đi vừa chạy, lòng đầy hân hoan.Mẹ tôi chia mấy miếng lòng cho hai anh em tôi ăn trước. Lòng đã nguội ngắt nhưng vẫn ngon vô cùng. Phần thịt lợn, mẹ tôi tách mỡ, đem vùi vào cái bồ đựng muối ở xó bếp để dành chiên lấy mỡ xào rau. Thịt nạc, mẹ tôi kho mặn. Niêu thịt kho nhỏ bé không đủ ăn trong những ngày tết nhưng vị ngon của nó vẫn theo tôi đến bây giờ.Chợ Vẹo ở xã bên, cách làng tôi vài cây số, họp vào các ngày chẵn. 28 tháng chạp hằng năm, chợ này đông vui nhất vì đó là phiên chính của chợ tết. Mẹ tôi bưng cái mủng đan bằng tre, đội nón, dắt em tôi đi chợ. Tôi nhảy chân sáo theo sau. Mưa xuân lất phất, con đường làng lép nhép bùn đất. Chợ tết nhộn nhịp người mua kẻ bán, rất vui. Mẹ tôi thường mua áo quần cho anh em tôi, rồi mua trầu, cau, một ít cam, cá biển và 1 cân thịt nữa. Mẹ nói có khó đến mấy thì tết cũng phải sắm cho được mấy thứ này. Mẹ tôi đội mủng về, cái tết ùa vào nhà.Sáng mùng 1, mẹ chuẩn bị cau, trầu, cam để chúng tôi đi chúc tết. Mẹ đi trước, tôi và đứa em líu ríu theo sau. Chúng tôi đến nhà người thân trong làng và họ hàng ở làng khác. Với những người lớn tuổi, mẹ tôi mang lễ thường là 3 - 5 quả cau hoặc 1 quả cam làm quà chúc tết. Mẹ đặt lễ ở bàn, lễ phép thưa: "Hôm nay mùng 1 tết, mẹ con chúng con có quả cau đến mừng tuổi ông, bà…". Tôi được mẹ dạy câu chúc tết này và khi lên lớp 1 thì tôi thay mẹ nói lời chúc và được người lớn khen, cho kẹo nên rất sướng. Chúc tết ở quê tôi gọi là mừng tuổi, ý là mừng cho tuổi mới. Đi mừng tuổi, tôi cũng được mừng tuổi, vui nhất khi đó là nhận tiền xu để đánh đáo; được ăn bánh chưng, kẹo bi; những thứ mà khi hết tết, chúng tôi nằm mơ cũng khó thấy. Ở quê tôi, từ xa xưa và đến giờ vẫn thế, trong những ngày tết, mọi người trong làng đều đến nhà nhau mừng năm mới. Ngày trước, quà chỉ là dăm ba quả cau để người lớn ăn trầu hoặc một vài quả cam, nay là một gói bánh. Nhưng việc quà tết nay đã được tinh gọn dần và chủ yếu là đến nhà chơi, chúc tết gia đình, uống nước, trò chuyện. Không ai buộc ai phải đến nhà chúc tết nhưng đã thành phong tục, không đi cứ cảm giác như có lỗi với người khác. Phong tục mừng tuổi giúp mọi người trong làng, trong xã thêm đoàn kết, chia sẻ với nhau. Đến mừng tuổi những người già neo đơn, người có hoàn cảnh khó khăn, ốm đau bệnh tật, trẻ con thường mang bánh còn người lớn thường mang theo ít tiền để thăm hỏi. Quê tôi có ông Thời, hồi đó nhà nghèo nhưng ông sống rất tình nghĩa. Tết nào ông cũng đi mừng tuổi khắp xã, bất kể có quan hệ họ hàng hay không. Ông Thời thường mang theo mấy quả cam, bỏ trong cái túi cước. Vào nhà nào, ông đều mang ra 1 quả, bảo: "Tết không có gì, chỉ có quả cam, tôi đến mừng tuổi cho gia đình năm mới bình an, làm ăn may mắn". Nhà nào cũng vậy, ông Thời chỉ ngồi chừng vài phút, hỏi han chuyện trò ít câu vui vẻ rồi chào đi. Mọi người trong xã đều quý ông, nhận lời chúc, xin trả lại cam cho ông. Ông Thời cười, nói: "Ông bà cho thì tôi xin lại, chúc ông bà năm mới vạn sự như ý". Xưa và nay vẫn thế, cứ sáng sớm mùng 1, ở quê tôi, con cháu kéo đến nhà ông bà, cha mẹ để chúc tết, trước khi đi mừng tuổi những người thân khác. Tiếng cười đùa huyên náo. Các nhà thờ họ rộn ràng tiếng trống tế. Cây nêu dựng khắp ngõ ngách trong làng. Những cô gái xúng xính gánh mâm cỗ đến nhà thờ để cúng tổ tiên. Ngày thường, ở làng chỉ còn phụ nữ và người già, thanh niên và trung niên ra Bắc, vào Nam, xuất ngoại lao động, nhưng cứ đến ngày tết làng lại đông vui, nhộn nhịp. Tết là dịp đoàn tụ khiến những người xa quê đều muốn về với gia đình, người thân. Ở nhà, những người bố, người mẹ già chỉ mong tết đến để con cháu trở về sum họp. Rời làng ngót 30 năm, nhiều người già tôi từng đến nhà mừng tuổi vào ngày tết năm xưa đã thành người thiên cổ, nhưng sự gắn kết từ tục mừng tuổi đã giúp tôi nhớ như in các mối quan hệ họ hàng, dù đã cách nhau nhiều đời. Tết vẫn thế, vẫn mang lại nhiều giá trị tinh thần khiến ai xa quê cũng phải nhớ, phải đau đáu tìm về.
